17 Mayıs Derneği Yönetim Kurulu Başkanı Defne Güzel hakkında Dernekler Kanunu’na muhalefet iddiasıyla açılan dava, 12 Mayıs 2026’da Ankara 74. Asliye Ceza Mahkemesi’nde görüldü. Mahkeme, ilk duruşmada Güzel’in beraatine karar verdi.

Dava, derneğin intersekslerin yaşam deneyimlerini anlatan “Benim İnterseks Hikayem” kitabı ile “Çocuklar, Karacalar, Çiçekler, Ateşler” sergi kataloğunun “genel ahlaka aykırı” olduğu iddiasına dayanıyordu. Güzel hakkında Dernekler Kanunu’nun 32/p maddesi uyarınca bir yıldan üç yıla kadar hapis cezası talep ediliyordu.

“Soyut gerekçelerle yargılanıyorum”

Defne Güzel, savunmasında 17 Mayıs Derneği’nin cinsiyet kimliği temelli insan hakları çalışmaları yürüttüğünü söyledi. Derneğin tüzüğünde bu alanda hak temelli çalışma yürütme amacının açıkça yer aldığını belirten Güzel, davaya konu edilen yayının intersekslerin deneyimlerini anlatan İngilizce bir çalışmanın Türkçeye çevrilmiş hali olduğunu aktardı.

Mahkemenin interseks kavramına ilişkin sorusu üzerine Güzel, intersekslerin bedensel cinsiyet özelliklerine dair açıklama yaptı. Yayının ve sergi kataloğunun derneğin tüzüğüne uygun olduğunu vurgulayan Güzel, savcılık tarafından atanan bilirkişi heyetinin de aynı sonuca ulaştığını hatırlattı.

Güzel, “Amacımız tamamen tüzüğe uygundur. Savcılığın atadığı bilirkişi heyeti de bunu uygun bulmuştur. Ortada suç olduğunu düşünmüyorum. Soyut gerekçelerle yargılanıyorum” dedi.

“Dava en başından hatalıydı”

Güzel’in savunmasını yapan avukat Oya Aydın, davanın en başından itibaren hatalı açıldığını söyledi. Aydın, LGBTİ+ haklarını savunan derneklere yönelik yoğun denetimlerin ardından bu yargılamanın başladığını belirterek, davaya konu yayınların derneğin insan hakları temelli faaliyetleri kapsamında olduğunu ifade etti.

Aydın, bilirkişi raporunun da yayınların dernek tüzüğüyle uyumlu olduğunu ortaya koyduğunu vurguladı. Savcı ise esas hakkındaki mütalaasında, kesin delil elde edilemediğini belirterek Güzel’in beraatini istedi.

Mahkeme, mütalaaya uyarak beraat kararı verdi.

Hak savunucuları Ankara Adliyesi’ndeydi

Duruşma salonunun küçük olması nedeniyle salona sınırlı sayıda izleyici alındı. Buna rağmen çok sayıda kurum, hak savunucusu, siyasi temsilci ve diplomatik misyon temsilcisi Defne Güzel’e destek olmak ve duruşmayı takip etmek için adliyeye geldi.

AB Türkiye Delegasyonu, DEM Parti İstanbul Milletvekili Özgül Saki, Ankara, İstanbul, Diyarbakır ve İzmir barolarının LGBTİ+ hakları komisyon ve merkezleri ile İngiltere, Fransa, Almanya, Hollanda, İrlanda ve Norveç büyükelçilikleri duruşmayı takip edenler arasındaydı.

EŞİK Platformu, Uluslararası Af Örgütü, STGM, İnsan Hakları Gündemi Derneği, Eğitim-Sen İstanbul 6 No’lu Şube Toplumsal Cinsiyet ve Akademik Özgürlük Komisyonu, Kaos GL, GALADER, ÜniKuir, CŞMD, Ankara Pride, İstanbul Pride, Muamma LGBTİ+, Özgür Renkler, DSİP, Barış İçin LGBTİ+ İnisiyatifi, Hormon Hakkım Kolektifi, Kapsama Alanı, İnter Dayanışma, 20 Kasım Derneği, CEİD, ESHİD, TİHV ve Pembe Hayat Derneği’nin de aralarında olduğu çok sayıda yapı adliyede yer aldı.

Bilirkişi “tüzüğe uygun” demişti

Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı, 20 Ocak 2026’da Defne Güzel hakkında kamu davası açtı. Ancak soruşturma sürecinde savcılığın atadığı üç kişilik bilirkişi heyeti, 9 Temmuz 2025 tarihli raporunda 17 Mayıs Derneği’nin faaliyetlerinin tüzük amaçlarıyla örtüştüğünü ve herhangi bir usulsüzlük bulunmadığını belirledi.

Buna rağmen iddianamede, interseks bireylerin yaşam deneyimlerini aktaran kitap ve sergi kataloğu “genel ahlaka aykırı” sayıldı.

Dava, LGBTİ+ hakları alanında çalışan derneklere yönelik idari ve hukuki baskı tartışmalarını yeniden gündeme taşıdı.