Reichstag Yangını’ndan 92 yıl sonra Almanya’da seçimden zaferle çıkan faşist AfD.

27 Şubat 2025, Perşembe

Almanya’da 23 Şubat’ta yapılan erken genel seçimlerde muhafazakar Hristiyan Birlik partileri (CDU/CSU) sandıktan birinci parti çıkarken aşırı sağcı Almanya için Alternatif (AfD) partisi ilk kez ikinci parti oldu. 

Parlamentoda 630 sandalyenin 208’ini CDU/CSU, 152’sini AfD kazandıysa da hiçbir parti çoğunluğu sağlayamadığından koalisyon hükümeti kurulacak. 

Sosyal Demokrat Parti (SPD) ile Yeşiller ve Hür Demokrat Partisi’nin (FDP) yenilgisiyle sonuçlanan seçimler 92 yıl önce Nazi’leri iktidara taşıyan Reichstag Yangını’nın yıl dönümüne oldukça yakın.

1933’te Almanya parlamentosunun merkezi Reichstag’ın kundaklanması, 30 Ocak’ta iktidara gelen Nazilere, işçi sınıfı mücadelesi ve sol harekete karşı kitlesel tutuklamaları için fırsat verdi. 

Yangından sadece bir gün sonra Nazilerin yürürlüğe soktuğu yangın kararnameleriyle “Alman halkının ihaneti”, “devletin tehlikeye atılması” gibi iddialar ileri sürülerek temel anayasal haklar askıya alındı. 

Günümüze dönelim… Üçüncü Reich’ın (Adolf Hitler’in 30 Ocak 1933’te şansölye olarak atanmasından sonra Nazi devletinin) iktidara gelişinden 92 yıl sonra ilk kez bir faşist parti Federal Meclis’teki en büyük ikinci parti seçildi!

Seçim öncesi CDU, sığınmacılar için aile birleşimini sonlandırmayı ve polisin sınır dışı kararlarında yetkilerini artırmayı öngören yasa tasarısına AfD’den aldığı desteğe rağmen Meclis’ten geçirememişti. Hükümetin kurulmasıyla CDU’nun bu tasarıyı yeniden gündeme getirebilir.

AfD’nin hedefleri arasında Euro’yu bırakmak, NATO’dan ayrılmak, nükleer enerjiye geri dönmek var. CDU ve diğer partiler AfD’yle koalisyon kurmayı reddetti ancak bu durum faşist partinin parlamentoda vekili olacağı gerçeğini değiştirmiyor.